Msza trydencka i kościół benonitów

W tej, oświetlonej na żółto Świątyni co niedzielę, o 10.00 odbywają się Msze Święte w nadzwyczajnym już rycie trydenckim. Zanim jeszcze Benedykt XVI przywrócił używany w kościele rzymskokatolickim od Soboru Trydenckiego ryt, odprawiano tam liturgię według tych zasad.Czym się różni ryt trydencki od współczesnej mszy „posoborowej”. Przede wszystkim językiem używanym w liturgii jest łacina, ksiądz odprawia tyłem do wiernych i w mniejszym stopniu się do nich zwraca. Brak jest zawołań do modlitw (dlatego trzeba zwracać uwagę na to, co się dzieje), modlitwy są oczywiście w języku łacińskim. Kazanie jest tylko po polsku. Msza jest bardziej mistyczna.

Budowę małej świątyni rozpoczęto w 1646 r. przy ulicy biegnącej na tyłach wschodniego bloku zabudowy rynku Nowego Miasta. Konsekracja nastąpiła w 1649 r. Nie wiadomo kto był autorem projektu kościoła, istnieje jednak prawdopodobieństwo, że pewnym pierwowzorem mógł być staromiejski kościół jezuitów

W 1787 roku król Stanisław August dał świątynię w posiadanie redemptorystom. W tym samym roku osiedlił się przy kościele św. Benona Klemens Hofbauer z kilkoma zakonnymi współbraćmi. W ten sposób powstała niezwykle dynamiczna wspólnota redemptorystów, zwana potocznie od nazwy kościoła „Benonitami”.

Przy kościele rozwinął się ośrodek duszpasterski, a także społeczno-wychowawczy. Trwała tzw. „permanentna misja”, nieustanna adoracja Najświętszego Sakramentu. Spowiedzi słuchano od 5 rano do późnych godzin wieczornych. Codziennie dbano o piękną i uroczystą oprawę liturgii. Zdarzało się, że podczas mszy św. w ciągu tygodnia grała kilkudziesięcioosobowa orkiestra. W czasach zaboru pruskiego wspólnota redemptorystów wywierała taki wpływ na Warszawę, że całe miasto ogarnęła ogromna pobożność, przechodząca niekiedy w dewocję.

Przy kościele rozwinęły się też szkoły, sierociniec i ośrodek charytatywny.

Po objęciu kościoła przez redemptorystów przeprowadzono w nim dwie zasadnicze modyfikacje: w latach 1788-89 zbudowany został podłużny, dwupiętrowy budynek klasztorny, nieco zaś później w latach 1801-02 powstała kaplica dedykowana Zbawicielowi Świata.

Niestety w 1808 r. redemptoryści zostali wypędzeni. Kościół i klasztor przeszły na własność państwa. Początkowo zorganizowano w nim magazyny, potem była tam cerkiew prawosławna. W 1822 r. budynek przestał pewłnić funkcje sakralne i został przekształcony w fabrykę noży.

Już w 1938 r. podjęto starania na rzecz przywrócenia kościołowi dawnych funkcji. Niestety podczas Powstania Warszawskiego został on zniszczony.

Po wojnie władze państwowe zadecydowały, że ruiny kościoła św. Benona będą służyć jako pracownia rzeźbiarska. Starania prowadzone przez redemptorystów były bezskuteczne aż do 1955 r. Ostatecznie kościół św. Benona odbudowano ściśle według pierwotnej formy architektonicznej, a prymas Polski kard. Stefan Wyszyński poświęcił go 22 czerwca 1958 roku. Było to dokładnie w 150 rocznicę usunięcia Redemptorystów-Benonitów z Warszawy w 1808 roku.

Wystrój wnętrza zrealizowano w latach 1977-78 według projektu Zbigniewa Wolaka. We wnętrzu kościoła uwagę zwraca jego prostota i ciekawe połączenie baroku z nowoczesnością. Warto zobaczyć kaplicę Matki Bożej Nieustającej Pomocy z ołtarzem w formie drzewa życia oraz zabytkowe rzeźby drewniane.

Dziś na mszach trydenckich możemy spotkać tam znane osoby: polityka Marka Jurka czy prezentera pogody Marka Horczyczaka.

Zobacz: strona internetowa kościoła